از آنجا عرابه و گاريها در زمين ناهموار و خراب به داليكى كه در دامنهء رشته جبال پيچ در پيچ قرار داشت تردد مينمودند . در اواخر ماه اكتبر نظاميان دست به كار جاده‌سازى شدند ، چه تهيهء راه شتر رو پيش از پيشروى به طرف كازرون ضرورى به نظر ميرسيد . مقاومت منظمى در طول راه نمودار نشد ، ولى تنگهء كمارج را يكصد الى يكصد و پنجاه نفر تفنگ‌چى متهورانه محافظت ميكردند . به آنها شبانه از كمينگاهها تير خالى ميكردند و گاهى هم حمله به گشتىها و پاسدارها ميشد . وقتى قشون به كمارج رسيد كازرون كه هدف عمليات بعدى بود بفاصلهء 20 ميل قرار داشت . ستون شيراز تحت فرماندهى اورتون در اين مدت از نقاهت ناخوشى بيرون آمده و از دو گردنهء پيره‌زن و دختر عبور كرده در وسط زمستان ميان كنل را در روز 27 ژانويه يعنى درست همان روزى كه نيروهاى ديگر وارد كازرون شدند اشغال نمود . دشمن ديرين ما ناصر ديوان درحاليكه بيشتر پيروانش از او روى گردانده بودند فرار نمود . كفيل حكومت جديد كه تازه وارد شده بود به معيت معاريف محل به پيشواز ژنرال ا . م . س . السمى « 1 » و لشكريانش آمدند . اين قشون‌كشى كه مستلزم كار دشوار و دايم براى همهء افراد و درجه‌داران بود با موفقيت برقرارى نظم و قانون را تكميل كرده و جادهء كاروان‌رو را مفتوح ساخت . انگليس‌ها فعاليت‌هاى مفيد خود را ادامه دادند و در ماه مارس 1919 وقتى دستور مراجعت قشون داده شد جادهء هموار شتررو كه اتوموبيل هم ممكن بود از آن عبور كند تا شيراز ساخته شده بود آن هم در يكى از ناهموارترين مناطق آسيا . اميد است اين جاده‌ها كه باعث آسايش همه طبقات است مرتب نگاه داشته شود ، ولى ايران پيش از آنكه يك وزارت‌خانه قابل براى كارهاى عام المنفعه ايجاد كند كارهاى بسيار ديگرى در پيش دارد كه بايد آنها را انجام دهد . نتيجه براى من مشكل است كه ارزش حقيقى مساعى دلاورانهء افسران

--> ( 1 ) - General A . M . S . Elsmie